خواجه نصير الدين الطوسي
50
آغاز و انجام ( فارسي )
عمل و ثواب ايشان هم يكى باشد « اعبد اللّه لا لرغبة و لا لرهبة بل انه اهل لان يعبد و انى اهل لان اعبد » 8 . پس ايشان را انتظار قيامت و بعث و ثواب نباشد و غير ايشان را در نشأهء ثانيه مكشوف كند كه : هستى ايشان نيستى بوده است و نيستى هستى ، و ذات ايشان بىذاتى و بىذاتى ايشان ذات ، و صفت ايشان بىصفتى و بىصفتى ايشان صفت . پس ببينند كه ظواهر چيزها نه آنست كه ايشان آن را به ظاهر دانستهاند ، و بواطن و حقايق نه آنكه ايشان بواطن و حقيقت دانستهاند . و از ارتفاع حجب ظاهر و باطن بحقيقت حقايق ذات و ذوات برسند . پس زمين نه آن زمين بود كه در نشأهء اولى آن را زمين ميدانستهاند و آسمان نه آن آسمان بود كه يَوْمَ تُبَدَّلُ الْأَرْضُ غَيْرَ الْأَرْضِ وَ السَّماواتُ وَ بَرَزُوا لِلَّهِ الْواحِدِ الْقَهَّارِ 9 . يادداشتها ( 1 ) - در صور دميده شد پس هر كه در آسمانها و زمين بود هلاك شد مگر آن را كه خدا خواست . ( زمر 39 / 68 ) ( 2 ) - شما و آنچه جز خدا مىپرستيد سنگ دوزخايد . شما حتما در آن وارد - شوندگانيد . ( انبياء 21 / 98 ) ( 3 ) - و چون سخن بر آنها قرار گرفت ( عذاب بر ايشان حتمى شد ) ، جنبندهء از زمين بر ايشان برون آورديم كه با آنها سخن گويد ، براستى كه آدميان به نشانههاى ما يقين نياوردند . ( نمل 27 / 82 ) ( 4 ) - سپس در آن ( صور ) بار ديگر دميده شود پس آنگاه ايشان بر پا خاسته ، مىنگرند . ( زمر 39 / 68 ) ( 5 ) - سپس شما روز رستاخيز بر انگيخته ميشويد . ( مؤمنون 23 / 16 ) ( 6 ) - اگر پرده برداشته شود بر يقين من افزوده نشود . ( حديث ) ( 7 ) - پس پردهات را از تو برداشتيم و ديدهات امروز نافذ است . ( ق 50 / 22 )